خوش آمدید

جستجو

تبلیغات





مفهوم F.e.t.i.s.h و F.e.t.i.s.h.i.s.t.i.c disorder

     

     

    سوال یکی از همکاران و توصیه دوست گرامی جناب آقای دکتر کوکب باعث شد تا اگرچه به اختصار توضیحاتی را در خصوص این دو واژه در اینجا ارائه نمایم.

       برای آن که مفهوم F.e.t.i.s.h و تفاوت آن با F.e.t.i.s.h.ism و F.e.t.i.s.h.istic disorder بهتر مشخص شود لازم است در موضوع رشد و تکامل جنسی کمی به عقب برگردیم، یعنی از حدود ده سالگی که تکانه های جنسی به شکل جدی ایجاد می شود؛ اگرچه ممکن است هنوز تا طی شدن مراحل بلوغ زمان نسبتاً طولانی باقی مانده باشد. با پیدا شدن تکانه های جنسی دو مسئله مهم خودنمایی می کند. اول این که خود تکانه ها از چه جنس و ماهیتی برخوردار هستند و دوم آن که این تکانه ها عمدتاً به سمت چه جنسیتی متوجه هستند (جهت گیری جنسی یا S.e.x.u.a.l orientation). مورد دوم فعلاً مورد بحث ما نیست. اما در مورد ماهیت تکانه های جنسی باید بدانیم که آن چه جنسی و برانگیزاننده تلقی می شود از همین سن در حال شکل گیری و خودنمایی است (قابل توجه همکارانی که تصور می کنند نوجوان تا چیزی را نبیند یا نشنود صفر کیلومتر باقی می ماند!). مادران و پدران اگر کمی هوشیار باشند متوجه می شوند که نوجوان آنها که شاید هنوز سال های آخر دبستان را می گذراند به طور پنهانی به سراغ کشو یا کمد اتاق خواب آنها رفته و یا در رسانه ها به دنبال یافتن محتوای جنسی است و همین موضوع گاه آنها را سراسیمه به کلینیک ها یا مطب پزشکان می کشاند. جالب اینجا است که تا همین چند سال پیش تصور بر آن بود که سنین دبستان دوران خاموشی جنسی کودکان، متعاقب کنجکاوی های جدی سنین پیش از دبستان است. اما تحقیقات دقیق تر نشان دادند که نه تنها خاموشی در کار نیست بلکه در سال های آخر دبستان کنجکاوی ها کاملاً شدت می یابد. تفاوت تنها در اینجا است که کودکان اغلب هوشیار شده اند و کمتر مچشان گرفته می شود!

       نکته قابل تامل این است که همزمان با این تحولات، ترجیحات جنسی فرد (S.e.x.u.a.l preferences) و خیال پردازی های جنسی (S.e.x.u.a.l fantasies) نیز در حال شکل گیری و بروز هستند. جدای از شواهد پژوهشی، حتی وقتی در کلینیک با مرد یا زنی 50 ساله صحبت می کنید و در شرح حال به دنبال الگوی ترجیحات جنسی فرد هستید متوجه می شوید که سرنخ اولیه اغلب این ترجیحات و خیال پردازی ها در رفتارهای دوران نوجوانی به وضوح قابل تشخیص است. این که از یک فرد 50 ساله مثال زدم به این علت است که باز هم طبق یک باور نادرست چه در مردم و چه در همکاران بعضاً حتی درگیر در امر سلامت جنسی، این سوءتفاهم وجود دارد که این ترجیحات و به ویژه تنوعی که این روزها مشاهده می کنیم صرفاً ناشی از رسانه ها و به ویژه پورنوگرافی، شبکه های ماهواره ای و فضای مجازی است! در حالی که برای مراجعه کنندگان میانسال ما در دوره نوجوانی دسترسی به هیچکدام از این فناوری ها قابل تصور نیست ولی به همان اندازه نسل های جدیدتر تنوع در ترجیحات جنسی و بعضاً نامتعارف بودن آنها را مشاهده می کنید. تفاوت اینجا است که آنها طی چندین دهه، اغلب هیچگاه جرات این را نداشته اند که در این مورد حتی با همسر خود صحبت کنند.  

       اگرچه ترجیحات جنسی (مثل ترجیحات غذایی یا دیگر ملاحظات سبک زندگی) از همین سنین کم در حال شکل گیری و بعضاً تثبیت هستند اما نباید فراموش شود که عناصر کاملاً ثابتی در زندگی جنسی فرد تلقی نمی شوند و بالاخره ممکن است در طول زمان و متناسب با تجارب فرد دستخوش تغییراتی شوند (چه در جهت تقویت و چه در جهت کم رنگ شدن).

       حال که این متغیر تبیین شد می توان درک بهتری از مفهوم F.e.t.i.s.h داشت. صرف نظر از تلقی های تاریخی از این واژه، این کلمه امروز عمدتاً نشان دهنده تمرکز تکانه های جنسی و برانگیزاننده فرد بر اشیاء و عناصر بی جان (مثلاً لباس زیر، کفش یا حتی اشیائی کاملاً غیرمرتبط با جنسینگی)، قسمت خاصی از بدن (مثلاً قسمت های مختلف اندام تحتانی، گوش ها و ...)، یا فعالیت جنسی خاصی (تحریک آلت با پا یا زدن ضربه به ناحیه باسن و ...) است. در حالی که این شرایط برای سال ها وضعیتی مردانه تلقی می شد، با متداول تر شدن ابراز محتوای تکانه های جنسی مشخص شده که زنان نیز می توانند چنین شرایطی را تجربه کنند اگرچه با شیوعی به مراتب کمتر.

       خیالپردازی ها و ترجیحات جنسی نامتعارف در صورت علنی شدن تا همین چند دهه پیش به سرعت خوردن برچسب "انحراف" را برای فرد به دنبال داشت. حتی هنگامی که در طبقه بندی های تشخیصی و متون تخصصی استفاده از واژه هایی مثل Deviation و Perversion کنار گذاشته شد، هنوز عمده این موارد را در دسته ای از اختلالات تحت عنوان پارافیلیا (کژکامی یا دشکامی) قرار می دادند. فتیشیسم (F.e.t.i.s.h.i.s.m) که به غلط در بسیاری از متون، یادگارخواهی ترجمه شده است یکی از انواع این پارافیلیاها محسوب می شد.

       طی چند دهه اخیر، فناوری ارتباطات و به ویژه فضای مجازی شواهدی را ارائه دادند که این ترجیحات جنسی نامتعارف، بعضاً چندان هم نامتعارف نیستند! آمار جستجو برای سوژه های خاص جنسی و محتواهای ترجیحی در سایت های مربوطه و این موضوع که این افراد با پیدا کردن یکدیگر در فضای مجازی به ایجاد گروه های اینترنتی می پردازند و نهایتاً حتی کلوپ های ویژه خود را در دنیای واقعی تاسیس می کنند، محققین را بر آن داشت تا با پیمایش هایی قابل تعمیم، شیوع این ترجیحات نامتعارف یا Paraphilic interests را ارزیابی نمایند. نتایج اغلب تعجب برانگیز بود و حتی شیوع جمعیتی تا 7 درصد گزارش شده است! البته واضح است که پژوهش در این حوزه چندان آسان نیست و علاوه بر کنترل سوگیری ها، به علت حساس بودن موضوع همیشه احتمال کم برآوردی (Underestimation) نیز وجود دارد.

        اما طبیعی است که باید مرزی بین تمایلات و ترجیحات نامتعارف و آنچه اختلال یا Paraphilic Disorder تلقی می شود تعریف می شد. DSM 5 که حاوی ملاک های تشخیصی اختلالات روان پزشکی است به بالینگران کمک می کند تا علایق پارافیلیک را از اختلالات پارافیلیک (دشکامی ها) تفکیک کنند. تفکیک این دو موقعیت توسط درمانگر بسیار مهم است چون در صورت بی توجهی و عدم تسلط درمانگر به موضوع ممکن است با مداخلات یا اظهارنظرهای نسنجیده، زندگی جنسی زوج به شکل جدی مختل شود. شدت و تکرار غیرقابل مقاومت این تکانه های جنسی نامتعارف، ایجاد دیسترس برای فرد و برهم زدن موقعیت خانوادگی، اجتماعی و شغلی او، احتمال آسیب به خود فرد یا دیگری و محدوده زمانی حداقل 6 ماه برای این رفتارها از ملاک های اصلی تشخیص اختلالات پارافیلیک هستند. به این ترتیب برای اطلاق فتیشیسم یا به عبارت صحیح تر تشخیص F.e.t.i.s.h.i.s.t.i.c disorder باید این شرایط وجود داشته باشند:

    • برانگیختگی جنسی شدید و مکرر ناشی از اشیاء      غیرزنده یا بخشی خاص از اندام های "غیرجنسی" بدن که می تواند به      شکل خیالپردازی، میل شدید برای آن یا رفتار خود را نشان دهد.
    • این خیالات و تمایل شدید و رفتار باید موجب      دیسترس جدی (من ترجمه کلافگی را ترجیح می دهم) یا نابسامانی در ملاحظات      اجتماعی، شغلی و کارکرد فرد شود.
    • شیئی که به عنوان Fetish شناخته می شود نباید محدود به آنچه در      مبدل پوشی (Cross-dressing) مورد استفاده قرار می گیرد باشد و همچنین      نباید از جمله ابزارهایی باشد که برای تحریک لمسی اندام جنسی به کار می روند      (مثل کامش ابزارهایی (S.e.x toys) به شکل ویبراتور).

       به این ترتیب لازم است توجه داشته باشیم که حضور مفهوم F.e.t.i.s.h در زندگی جنسی یک فرد الزاماً به معنی بیماری نیست و اگرچه از جمله تمایلات نامتعارف خوانده می شود ولی چندان هم غیرشایع نیست و تنها در شرایطی که تشخیص آن به عهده بالینگران مسلط به موضوع است ممکن است اختلال تلقی شود و نیاز به مداخلات درمانی پیدا کند. لذا بهتر است چه افراد و چه زوجین بجای برچسب گذاری بر روی خود یا همسرشان پیش از آن که سوءتفاهم های جدی، روابط آنها را به چالش بکشد به متخصصین مربوطه مراجعه نمایند.

     

    پ ن 1: فرهنگستان زبان و ادب فارسی برای واژه "F.e.t.i.s.h.i.s.m" معادل "نمادکامی" را مصوب کرده است.

    پ ن 2: مهلت ارسال رزومه برای شرکت در دوره تربیت مشاور و درمانگر جنسی تا آخر تیر ماه تمدید شد.


    این مطلب تا کنون 9 بار بازدید شده است.
    منبع
    برچسب ها : ترجیحات ,تکانه ,     ,موضوع ,نامتعارف ,تلقی ,ترجیحات نامتعارف ,فضای مجازی ,اختلالات پارافیلیک ,وجود دارد ,خیال پردازی ,
    مفهوم F.e.t.i.s.h و F.e.t.i.s.h.i.s.t.i.c disorder

تبلیغات


    محل نمایش تبلیغات شما

پربازدیدترین مطالب

آمار

تبلیغات

محل نمایش تبلیغات شما

تبلیغات

محل نمایش تبلیغات شما

آخرین کلمات جستجو شده